|
29.07.2010. |
|
Powtórzenia i słowa „zbędne”. Tora zarówno we fragmentach o charakterze narracyjnym, jak i tych, w których mowa o zakazach i nakazach, jest niezwykle zwięzła. Powszechnie znana opowieść o tym, jak Kain zabił Abla, zawiera się w dwunastu wersach, przy czym prócz faktu morderstwa mówi się tu również o karze, jaka spotkała Kaina i o piętnie, jakie zostanie mu na zawsze. Sprzedanie pierworództwa za miskę soczewicy, bardzo znana historia dotycząca Ezawa i Jakuba, została skondensowana do zaledwie sześciu wersów. Tora o wszystkim pisze krótko i treściwie. W tym świetle wszelkie powtórzenia i słowa „zbędne” są nie tylko odstępstwem od stylu. Jest to przede wszystkim wskazanie, byśmy byli szczególnie uważni, czytając te wersy, które wydają się nam „wodolejstwem”. Komentatorzy, świadomi faktu, że Tora zawsze wysławia się bardzo precyzyjnie, postępują tak zawsze, ilekroć mają do czynienia z powtórzeniami i innymi naddatkami w tekście.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
29.07.2010. |
|
Artur Szyk – artysta i ilustrator, Polak i Żyd. W przeciągu całego swojego artystycznego życia konsekwentnie wypełniał wyznaczoną sobie misję – służył ludzkości, Polsce oraz narodowi żydowskiemu.
Wydana przez wydawnictwo Austeria biografia napisana przez Josepha Ansella to bardzo cenny wkład w historię sztuki żydowskiej i relacji polsko-żydowskich w pierwszej połowie XX wieku. To pasjonująca podróż przez sztukę i politykę XX wieku narysowana ręką znakomitego artysty.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
27.07.2010. |
|
Na rynku księgarskim pojawił się nowy album pt. *Chasydzi w Leżajsku*. Elimelech z Leżajska wyróżniał się specyficznym podejściem do reguł religii i osoby samego cadyka.Głosił, że cadyk winien żyć jak wszyscy ludzie grzeszni, a nawet świadomie dopuszczać się grzechu, aby móc wstąpić w duszę grzesznika i oczyścić go z winy (...)
|
|
Czytaj całość
|
|
|
24.07.2010. |
|
Autor:Amos Oz
Numer wydania: 1
Język oryginału: hebrajski
Ilość stron: 438
Tłumaczenie: Kwiatkowski Leszek
|
|
Czytaj całość
|
|
|
22.07.2010. |
|
Ludzie różnych nacji, kultur i religii z reguły nie są chętni do dawania organów. Najbardziej negatywny stosunek do dawstwa organów mają Żydzi – my i Afroamerykanie najrzadziej udzielamy zgody na przeszczep organów osoby zmarłej. Chcę dziś przedstawić cztery przyczyny, dlaczego Żydzi odmawiają w takim przypadku zgody, oraz wyjaśnić, dlaczego winni postępować inaczej. Halacha, czyli prawo żydowskie, bywa opacznie rozumiane ze względu na skomplikowane zasady, jakimi się rządzi. Muszę poczynić takie zastrzeżenie, zanim przejdę do omawiania trzech ważnych zasad dotyczących traktowania ciała osoby zmarłej. Zasada pierwsza: Tora zabrania przecinać skórę zmarłego. Skoro tak stanowi żydowskie prawo, to jak w ogóle moglibyśmy pomyśleć o pobieraniu organów? Kolejna zasada – nie można czerpać pożytku z martwego ciała. (To jeszcze bardziej utwierdza nas w przekonaniu, że pobieranie organów nie jest dozwolone; zaraz się jednak okaże, że jest to przekonanie błędne). I zakaz trzeci – nie można opóźniać pochówku.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
22.07.2010. |
|
Przypisywane Franzowi Kafce manuskrypty, które przechowuje jeden ze szwajcarskich banków, zbada teraz ekspert. Jak dokumenty znalazły się w sejfie w Zurychu?Kafka, jeden z najbardziej tajemniczych pisarzy XX stulecia, zmarł w 1924 r. Tuż przed śmiercią polecił przyjacielowi i koledze po piórze, Maxowi Brodowi, by spalił rękopisy niepublikowanych książek, m.in. „Procesu”, „Ameryki” i „Zamku”.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
14.07.2010. |
 Grób Ireny Sendler został zbezczeszczony. Na mogile kobiety, która w czasie wojny uratowała z Warszawskiego Getta ponad dwa i pół tysiąca dzieci, pojawił się napis "Jude wont". Antysemickie hasło zauważono dziś przed południem. Policja rozpoczęła przesłuchania w tej sprawie.
Napis został już usunięty z grobu. Rodzina, przyjaciele, a także liczne osoby, które zawdzięczają Irenie Sendler życie, są oburzone incydentem.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
13.07.2010. |
|
Śmierć Aarona - 1274
|
|
Czytaj całość
|
|
|
10.07.2010. |
|
Wraz z początkiem miesiąca Aw, jeszcze bardziej ograniczamy radowanie się, aż do całkowitego unikania wszelkich sytuacji, które mogłyby prowokować radosny nastrój. Nie sadzi się zatem drzew, które mają radować oko i użyczać cienia. Nie budujemy też niczego nowego, ani nie dokonujemy żadnych remontów, które mają za zadanie uprzyjemnić mieszkanie w domu, jak malowanie lub zmiana wystroju wnętrza.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
09.07.2010. |
Przykład 1 – Dlaczego obchodzimy Szabat?
Dziesięć przykazań, które przez Boga zostały objawione na Synaju, Tora przestawia w dwóch miejscach: w Księdze Wyjścia (20:1-14) i w Księdze Powtórzonego Prawa (5:6-18). Komentatorów zastanawiały rozbieżności między tymi dwoma fragmentami. Przyjrzyjmy się różnicy najbardziej jaskrawej, która dotyczy uzasadnienia obchodzenia Szabatu
|
|
Czytaj całość
|
|
|
09.07.2010. |
|
Podobieństwa między różnymi tekstami
Przykład 1 – ziemia kapłanów
W Księdze Rodzaju, w rozdziale 47, czytamy, że Egipcjanie, przymuszeni panującą w ich kraju wieloletnią klęską głodu, sprzedali Józefowi swoją ziemię. Lecz od kapłanów Józef nie kupił ziemi – jak mówi wers: „Tylko ziemi kapłanów nie nabył, bo prawo [było] dla kapłanów od faraona, aby jedli [według] prawa ich, które dał im faraon. Dlatego [hebr., al ken] nie sprzedali ziem swoich”. (Rdz 47:22) Kapłani egipscy byli wyróżnieni szczególnymi przywilejami, dlatego ziemia została przy nich. Porównajmy to z wersem, w którym Tora mówi o kapłanach żydowskich: „Albowiem dziesięciny synów Izarela, które przynoszą dla JHWH [jako] dar, dałem lewitom na dziedzictwo, dlatego [hebr., al ken] tak powiedziałem im, [że] pośród synów Izraela nie będą posiadać dziedzictwa”. (Lb 18:24)
Różnica jest zaskakująca! Z tego samego powodu, z którego kapłani egipscy mają prawo posiadać ziemię, kapłani żydowscy ziemi posiadać nie mogą.
Kapłani żydowscy nie mogą posiadać ziemi, ponieważ zajmują się sprawami duchowymi. Egipscy kapłani, owszem, też zajmują się sprawami duchowymi – i z tego powodu należy im się przywilej posiadania ziemi. W podanych wyżej wersach, niosących zupełnie inne przesłanie, powtarza się hebrajskie słowo: „al ken”, uczulając nas na różnicę, jaka występuje między egipskimi i żydowskimi kapłanami.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
09.07.2010. |
|
Kluczy do czytania Tory ciąg dalszy, tym razem o odczytywaniu w kontekście.
Znaczenie zawsze wynika z kontekstu. Nie możemy słowa odczytywać w oderwaniu od całości, podobnie jak nuta niewiele znaczy bez partytury.
Przykład 1 - „A wąż był najbardziej wyrafinowany”
„1 A wąż był najprzebieglejszy [lub: najbardziej wyrafinowany], ze wszystkich zwierząt polnych, które uczynił JHWH, Elokim. I powiedział [wąż] do kobiety: Czy naprawdę Elokim powiedział: Nie jedzcie z żadnego drzewa ogrodu? 2 I powiedziała kobieta do węża: Z owocu drzew ogrodu możemy jeść, 3 ale z owocu drzewa, które [jest] w środku ogrodu, powiedział Elokim, nie jedzcie z niego i nie dotykajcie go, abyście nie umarli. 4 I powiedział wąż do kobiety: Umrzeć, nie umrzecie. 5 Bo wie Elokim, że w dniu, kiedy z niego zjecie, otworzą się wam oczy i będziecie jak Elokim [lub: władcy], znającymi dobre i złe. 6 I widziała kobieta, że drzewo [jest] dobre do jedzenia, kuszące dla oczu i miłe to drzewo do pożądania [lub: oświecenia, zdobycia wiedzy]; i wzięła z jego owocu i jadła. I dała też swojemu mężowi z nią, i jadł”. (Rdz 3:1-6)
|
|
Czytaj całość
|
|
|
08.07.2010. |
Sentencje otwierające kolejne rozdziały Tory częstokroć zawierają więcej informacji, niż się z pozoru wydaje. Mogą one nadawać ton całemu rozdziałowi, czy jest on opowieścią, czy ma charakter normatywny. Uważny czytelnik śledzi najdrobniejsze szczegóły i niuanse w zdaniach początkowych, wiedząc, że zawierają one ważne przesłanie, ujawniają motywację bohaterów i ich charakter albo kierują akcję na właściwy tor. Interpretacja poziomów znaczeniowych w tych zdaniach stanowi pierwszy klucz do zrozumienia tekstu biblijnego. Na początek kilka słów o podziale Tory na większe i mniejsze całości. Tekst na zwoju nie dzieli się na rozdziały. Podział Tory i Proroków na rozdziały – parszijot – został wprowadzony dopiero w średniowieczu.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
07.07.2010. |
|
Pytanie do "The 614 Commandment":
W filmie "Poważny człowiek" braci Coen, podczas ceremonii Bar Micwy w synagodze, rabin stwierdza, że Żydzi nie wierzą w Niebo, jak nie-Żydzi, lecz w Olam Haba. Ale czy Olam Haba nie jest przeznaczone wyłącznie dla żyjących w czasie jego nastania i nielicznych zmartwychwstałych, o których wspomina prorok Ezechiel? Jeżeli nie Niebo - "stan przebywania duszy razem z Bogiem", to co czeka sprawiedliwych zmarłych w ciągu tysiącleci?
|
|
Czytaj całość
|
|
|
07.07.2010. |
|
6 lipca 2010
Izrael wprowadził właśnie nową politykę, która powinna znacząco poprawić jakość życia mieszkańców Gazy.
Dotychczas władze izraelskie publikowały listę artykułów, które można było wwozić do Strefy Gazy. Wczoraj (6 lipca 2010) wprowadzono zasadniczą zmianę i opublikowano możliwie najkrótszą listę produktów zabronionych, na której znalazły się jedynie takie artykuły, które mogłyby być wykorzystane przez organizacje terrorystyczne do przeprowadzania ataków na Izrael. Przed wprowadzeniem tej nowej polityki w Gazie nie było kryzysu humanitarnego, ale obecnie liczba dozwolonych produktów znacząco się powiększyła.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
07.07.2010. |
|
Prezydent Obama w swojej wypowiedzi odniósł się m.in. do wprowadzonej właśnie nowej polityki związanej z artykułami dostarczanymi do Strefy Gazy. Obama uznał tę nową politykę za sukces i wskazał na pozytywną rolę Kwartetu Bliskowschodniego, wyraził również nadzieję, że możliwe będzie zapewnienie dobrych warunków życia mieszkańcom Gazy i bezpieczeństwa Izraelowi, poprzez uniemożliwienie zbrojenia się przez Hamas
|
|
Czytaj całość
|
|
|
07.07.2010. |
|
Rzekł Najwyższy do Mojżesza: „ Pomścij Izraelitów na Midianitach. Potem zostaniesz przyłączony do twoich przodków”. Rzekł więc Mojżesz do ludu: „Przygotujcie spośród siebie mężów na wyprawę wojenną przeciw Midianitom; mają im wymierzyć pomstę Pana. Poślijcie na wyprawę wojenną po tysiącu ludzi z każdego pokolenia izraelskiego”. (Bamidbar 31: 1-4). Raszi komentuje: Mojżesz powiedział, etc. – Pomimo, że usłyszał on, że jego śmierć związana jest z ową wyprawą, z radością wykonał on to zadanie, bez zwłoki. (Raszi, Bamidbar 31:3).
|
|
Czytaj całość
|
|
|
07.07.2010. |
Administracja prezydenta Baracka Obamy zamierza wystąpić do Kongresu USA o przyznanie 15 mln dol. na rzecz Fundacji Auschwitz-Birkenau - poinformowała w sobotę w Krakowie szefowa amerykańskiej dyplomacji Hillary Clinton. W oświadczeniu wygłoszonym w obecności członków Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej, przedstawicieli organizacji żydowskich, romskich i duchownych katolickich Clinton podkreśliła, że amerykańskie wsparcie ma pomóc w ochronie miejsca pamięci i męczeństwa, jakim jest Auschwitz-Birkenau i w zachowaniu go dla przyszłych pokoleń.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
07.07.2010. |
|
Dlaczego uważa się, że religia pomaga w byciu lepszym? Pomaga, jakkolwiek przecież nie gwarantuje.
Pomaga, bo religia daje człowiekowi transcendentny (wykraczający poza granice ludzkiego poznania i bytu) punkt oparcia dla zasad etycznych i sumienia.
|
|
Czytaj całość
|
|
|
07.07.2010. |
|
Przestrzeganie Szabatu, stosowanie się do reguł koszerności – to nie są cele, ale metody osiągnięcia celu, a każde z praw judaizmu zawiera w sobie (nierzadko ukryte) etyczne lub prowadzące do etyki przesłanie i do tego etycznego przesłania trzeba dotrzeć, trzeba sobie z niego zdawać sprawę, aby osiągnąć cel. Przykazania są narzędziami, które daje ludziom judaizm, aby mogli zbliżać się do tego celu, dlatego „religijny” nie oznacza wcale – w ostatecznym wymiarze – jedynie „przestrzegający przykazań”, ale oznacza „etyczny” (i tu najważniejsze są prawa relacji człowiek-człowiek) i „święty” (tu z kolei działają prawa relacji człowiek-Bóg).
"Przykazania zostały dane jedynie po to, aby uszlachetniać ludzi. Bo jaką różnicę sprawia Bogu, czy szyję zwierzęcia przecina się od przodu, czy od tyłu? Celem praw, które Bóg wydał, jest doskonalenie istot ludzkich" (Bereszit Raba 44, 1)
/ John Wilson , 614 commandment/
|
|
|