POLUB NAS :)

facebook.jpg

info kontakt

Kontakt z biurem Gminy

tylko drogą mailową

Fundacja Synagoga Nowa

PIC 913955244
2016-04-04_101608.jpg

JUDAICA

magen_1.jpg

KOL POLIN

 Email
23.06.2014.
Dzięki opracowaniu Barbary Krawcowicz, opublikowanemu na The 614 Commandment, możemy zaprezentować Państwu Kalendarium Narodu Żydowskiego począwszy od dziejów Patriarchów aż po czasy współczesne, czyli do roku 2013 w którym to Izrael obchodził swoje 65-lecie. Zapraszamy do lektury :)

 

 

PRZED ERĄ WSPÓLNĄ

 

2000-1700 Erec Israel - Patriarchowie: Abraham, Izaak i Jakub. Przymierze.

1700-1300 Egipt - Żydzi w niewoli.

c. 1280 Egipt - Exodus, objawienie na górze Synaj.

c. 1240 Erec Israel - Jozue zdobywa Kanaan.

c. 1200 Erec - Filistyni osiedlają się na wybrzeżu (Aszdod, Aszkelon, Gaza).

1200-1050 - Okres Sędziów: nowa grupa charyzmatycznych przywódców, którzy objęli przywództwo nad plemionami Izraela.

c. 1050 - Filistyni ruszają na wschód i pokonują Izraelitów. Arka Przymierza zostaje przez nich zdobyta. Działalność Samuela.

c. 1020-1000 - Powstaje monarchia - Saul pierwszym królem Izraela.

c. 1000 - Dawid zostaje koronowany w Hebronie.

c. 990 - Dawid zdobywa Jerozolimę i wprowadza do niej Arkę Przymierza.

965 - po śmierci Dawida, królem zostaje jego syn Salomon.

c. 950 - Salomon buduje Pierwszą Świątynię.

928 - po śmierci Salomona jego syn Roboam zostaje królem. Nie udaje mu się zapanować nad północną częścią kraju. Powstają dwa żydowskie państwa: Juda na południu i Izrael na północy.

722 - Assyria podbija królestwo Izraela (Samarię).

720 - Sargon II czyni z Samarii prowincję asyryjską.

715 - Juda przechodzi reformy wprowadzane przez Ezechiasza.

701 - król assyryjski, Sanherib, pustoszy północną część Judy. Za olbrzymią sumę rezygnuje z oblężenia Jerozolimy.

704 - wbrew radom Izajasza Ezechiasz przyłącza się do powstania przeciwko Assyrii.

604 - Juda wpada pod kontrolę Babilonii. Staje się wasalem.

608-598 - 601: Jehoiakim buntuje się przeciwko Babilonii.

597 - Armia babilońska kładzie kres rebelii. Pierwsze wygnanie babilońskie.

589 - wbrew radom proroka Jeremiasza Zedekiasz decyduje się na bunt przeciw Babilonii.

587/6 - Wojska Babilonii pustoszą Judę, Świątynia Salomona zostaje zniszczona. Tysiące idą do Babilonu na wygnanie.

586 - zabicie gubernatora Gedaliasza.

582 - Po śmierci Gedaliasza Izraelici zostają wygnani do Babilonu.

539 - Armia babilońska zostaje pokonana przez Persów.

538 - król perski, Cyrus, pozwala wygnańcom z Judei powrócić do kraju i odbudować Świątynię, o ile pozostaną lojalni względem niego.

c. 515 - zbudowana zostaje Druga Świątynia.

c. 445 - Nehemiasz, wysoko sytuowany przedstawiciel Żydów na dworze perskim, dowiaduje się, że społeczność żydowska w Judei jest w bardzo trudnej sytuacji. Prosi o zgodę na opuszczenie dworu, by móc pomóc współbraciom. Po przyjeździe do Jerozolimy, rozpoczyna odbudowę murów miejskich. Następnie przystępuje do reform, mających na cel wzmocnienie i zjednoczenie Żydów.

330-332 - Aleksander Macedoński podbija imperium perskie, w tym Judeę i Samarię.

323-322 - Po śmierci Aleksandra Macedońskiego Judea przechodzi pod kontrolę jednego z jego dowódców, Ptolemeusza.

c. 200 - król Syrii, Antioch III z dynastii Seleucydów, po długotrwałej wojnie, przejmuje kontrolę nad Judeą.

c. 175 - Antioch IV zachęca swoich podwładnych do hellenizacji. Wielu Żydów pozytywnie odpowiada, co rozpoczyna okres silnej hellenizacji szczególnie w wyższych warstwach społecznych Jerozolimy.

c. 170-165 - Hellenizacja przestaje być dobrowolna. Zakazane zostaje praktykowanie judaizmu. W odpowiedzi wybucha powstanie Machabeuszy.

164 - Juda Machabeusz zdobywa Jerozolimę i ponownie wyświęca Świątynię.

152 - Jonatan, brat Judy Machabeusza ogłasza się najwyższym kapłanem.

104 - Siła Machabeuszy staje się coraz większa. Do tytułu najwyższego kapłana dodany zostaje tytuł królewski.

 

67-63 - Stopniowa degeneracja, przemiana Machabeuszy w skonfliktowaną grupę udzielnych książąt, kulminuje w wojnie dwóch braci o tron Judei. Z okazji korzystają Rzymianie i obejmują kontrolę nad Judeą.

40 - Herod zostaje wyznaczonym przez Rzymian królem Judei.

 

 

 

ERA WSPÓLNA

 

4 - Herod umiera, a Judea zostaje podzielona pomiędzy jego synów.

wygnanie, a teren, który władał został oddany w bezpośrednią kontrolę rzymskich gubernatorów.

6 - Rzymianie nie zaakceptowali Archelaosa, głównego następcy Heroda. Został skazany na Judea zostaje rzymską prowincją. Rodzi się ruch zelotów, który doprowadzi w końcu, ok. 60 lat później, do wielkiego powstania przeciwko Rzymowi.

c. 30 - śmierć Jezusa z Nazaretu.

38 - antyżydowskie rozruchy w Aleksandrii.

50 - śmierć Filona z Aleksandrii.

66 - wybucha powstanie przeciwko Rzymowi. Rzymski garnizon w Jerozolimie zostaje zmasakrowany przez zelotów.

67 - Wespazjan prowadzi legiony rzymskie do Galilei w celu zduszenia powstania.

c. 68-69 - Johannan bez Zakkai, zgodnie z legendą, zostaje przemycony przez mury oblężonej Jerozolimy i zakłada swą akademię w Jawne. Jego następcą zostanie Rabbi Gamaliel.

70 - Tytus, syn Wespazjana, oblega Jerozolimę. Świątynia zostaje zniszczona 9. dnia miesiąca aw. Jerozolima zostaje spustoszona.

73 - ostatnim epizodem rewolty przeciw Rzymowi było oblężenie Masady, zakończone (najprawdopodobniej) popełnieniem zbiorowego samobójstwa przez jej obrońców.

115-117 - różne społeczności znajdujące się pod władzą Rzymu stawiają krótkotrwały opór. Bunty wybuchają w Mezopotamii, północnej Afryce, Aleksandrii i na Cyprze.

c. 130-2 - cesarz Hadrian podejmuje decyzje, które budzą wzburzenie wśród Żydów - zakazane zostaje obrzezanie, odbudowana przez pogan ma zostać Jerozolima.

132-135 - w roku 132 wybucha powstanie dowodzone przez Bar Kochbę. Początkowo Żydzi odnoszą sukcesy i zmuszają Rzym do ściągnięcia odwodów z odległych prowincji. Ostatecznie powstanie zostaje stłumione.

135 - w ostatnich fazach powstania Rzymianie zabijają niektórych wybitnych Żydów, między innymi Rabbiego Akiwę. Jerozolima staje się miastem pogańskim o nazwie Aelia Capitolina. Życie żydowskie przenosi się w północne rejony kraju. Sanhedryn przestaje zbierać się w Jawne, a kilka lat później wyłoni się w Galilei.

c. 195 - pod koniec II wieku przywódcą Sanhedrynu był jeden z największych autorytetów rabinicznych wszechczasów - rabbi Juda Hanasi. Udało mu się nawiązać przyjazne stosunki z Rzymem, co wykorzystał, między innymi, do budowy autorytetu Sanhedrynu.

c. 200-215 - jednym z największych osiągnięć Rabbiego Judy była ostateczna redakcja Miszny.

212 - Żydom zostają przyznane prawa, jakimi cieszyli się inni obywatele Rzymu.

c. 219 - powstaje akademia w Surze.

c. 313-315 - rzymski cesarz Konstantyn, który uczynił z chrześcijaństwa oficjalną religię Rzymu, zaczyna w tych latach wprowadzać antyżydowskie prawa.

c. 326-335 - Konstantyn wraz ze swą matką Heleną rozpoczyna budowę wielu kościołów w Palestynie, by oznaczyć miejsca święte dla chrześcijaństwa. W tamtym okresie powstaje kościół Świętego Grobu, a także kościół Narodzenia w Betlejem.

 

360-363 - cesarzem zostaje Julian, zdecydowany zwolennik kultury helleńskiej. Był on bardzo przychylny Żydom i obiecał wyrazić zgodę na odbudowę Świątyni. Żydzi zaczęli na powrót osiedlać się w Erec i samej Jerozolimie.

c. 385 - w tym czasie rozpoczyna się nowy okres antyżydowskich działań rzymskiego imperium. Pełne nienawiści do Żydów nauki głosi jeden z Ojców Kościoła, Jan Chryzostom w Syrii. Spalonych zostaje kilka synagog (Callinicum, Mezopotamia, 388), zdarzają się wypędzenia i nawrócenia pod groźbą śmierci. W 415 zostaje zakazane budowanie nowych synagog na terenie cesarstwa.

c. 400 - pod koniec IV wieku zakończona zostaje redakcja Talmudu Jerozolimskiego.

450-470 - prześladowania Żydów w Babilonii.

499 - ukończenie Talmudu Babilońskiego

513-520 - w Babilonii powstaje autonomiczne państwo żydowskie, które zostaje zniszczone po 7 latach istnienia.

576 - we Francji Żydom daje się wybór: wygnanie albo konwersja.

c. 600 - papież Grzegorz wyznacza oficjalną kościelną politykę wobec Żydów. Kładzie on nacisk na nawracanie Żydów. Równocześnie domaga się sprawiedliwego traktowania Żydów, potępia niszczenie synagog i nawracanie siłą.

613 - Wizygoci w Hiszpanii zmuszają Żydów do konwersji lub opuszczenia kraju.

638 - Muzułmanie opanowują chrześcijańską Ziemię Świętą. Żydom pozwolono na powrót do Jerozolimy.

660-691 - w Jerozolimie zostają zbudowane Meczet Al-Aksa i Meczet Skały.

711 - Arabowie opanowują Hiszpanię. Żydzi często postępowali za armią i osiedlali się na zdobytych terytoriach.

c. 765 - w Babilonii rodzi się ruch karaitów.

c. 800 - w tym czasie Żydzi zaczynają powracać do północnej Europy. Zamieszkiwali te rejony w czasach cesarstwa rzymskiego, ale opuścili je po jego upadku. Ośrodkiem żydowskiego życia w tym rejonie stają się okolice Renu.

808 - Żydom zostaje przyznane prawo do osiedlenia się w marokańskim Fezie, otrzymują tam wydzieloną część miasta.

c. 970 - żydowskie życie rozwija się pod arabskimi rządami na terenie Hiszpanii. W Kordobie powstaje pierwsza wielka jesziwa na tych ziemiach. To początek wielkiej tradycji żydowskiego nauczania w diasporze.

1013 - w pierwszej połowie XI wieku upadła dynastia Ummajadów w Hiszpanii i kalifat rozpadł się na wiele mniejszych państw. Żydzi znacznie skorzystali na tej zmianie i rozpoczął się okres zwany często "złotym wiekiem" hiszpańskich Żydów. Niestety, podział kalifatu zwiastował także koniec żydowskiego życia na tych terenach - osłabienie państwa arabskiego otworzy drzwi dla rekonkwisty.

c. 1020 - w Egipcie, za panowania kalifa Al Hakima, rozpoczęły się prześladowania chrześcijan i żydów. W rezultacie wielu przedstawicieli obu wyznań przeszło konwersję, inni opuścili kraj. Niektórzy Żydzi udali się do Jemenu.

1066 - Normanowie zdobywają Anglię. Wraz z nimi pojawiają się tam pierwsi w tym rejonie Żydzi.

c. 1070 - po okresie studiów w nadreńskich jesziwach do rodzinnego Troyes powraca jeden z najwybitniejszych żydowskich mędrców - Raszi. Zakłada własną szkołę, która zyska szczególną pozycję po zniszczeniu nadreńskich ośrodków nauki podczas pierwszej krucjaty.

1095-1096 - pierwsza krucjata wyrusza w kierunku Ziemi Świętej. Rycerze po drodze pustoszą ośrodki żydowskie w północnej Francji i nad Renem. Zamordowanych zostało ok 5.000 Żydów.

1099 - krzyżowcy oblegają, zdobywają Jerozolimę i masakrują jej mieszkańców.

1105 - śmierć Rasziego.

1141 - śmierć Judy Halewiego.

1144 - pierwsze oskarżenie o mord rytualny w angielskim Norwich.

1147-9 - Druga Krucjata, znowu towarzyszy jej fala przemocy przeciwko Żydom w Nadrenii.

1163 - Żydzi w Chinach. Żydom pozwolono na budowę synagogi w Kai-Feng.

1187-1192 - Jerozolima zostaje zdobyta przez muzułmanów pod wodzą Saladyna. Żydzi mogą ponownie osiedlić się w mieście.

 

1190 - w czasie Trzeciej Krucjaty rośnie religijna gorączka  w Anglii. Towarzyszyły jej nastroje antyżydowskie. Najbardziej znaczny incydent miał miejsce w mieście Jork, gdzie Żydzi schronili się w zamku, by potem popełnić zbiorowe samobójstwo.

1204 - śmierć Mojżesza Majmonidesa.

c. 1220 - po raz pierwszy pojawia się legenda o "Żydzie, wiecznym tułaczu"

1240 - spalenie Talmudu w Paryżu.

1263 - dysputa w Barcelonie: Nachmanides spierał się z Pablem Christiani.

1288-93 - do roku 1293 większość Żydów z Neapolu opuszcza księstwo lub przechodzi konwersję

1290 - wypędzenie Żydów z Anglii.

1306 - wypędzenie Żydów z Francji.

1348-49 - epidemia dżumy w Europie. Żydzi byli częstokroć oskarżani o zatruwanie studni. Zaatakowano wiele społeczności.

1391 - Masakry i przymusowe konwersje w Hiszpanii.

1478 - początki Inkwizycji w Hiszpanii.

1492 - wypędzenie Żydów z Hiszpanii.

1497 - wypędzenie Żydów z Portugalii.

c. 1500 - pojawia się język ladino.

1544 - Marcin Luter zwraca się przeciwko Żydom.

1556 - spalenie marranów w Ankonie.

1579 - Izaak Luria przybywa do Safed.

1590 - Marrani osiedlają się w Amsterdamie.

c. 1600 - rozwija się żydowska społeczność w Pradze.

1630-54 - rozwój osadnictwa żydowskiego w Brazylii. Największa społeczność powstaje w Recife.

1648 - pogromy na Ukrainie w czasie powstania Chmielnickiego.

1654 - Żydzi przybywają do Nowego Amsterdamu (Nowego Jorku).

1655 - Żydzi ponownie przybywają do Anglii.

1656 - wyklęcie Barucha Spinozy.

1657 - Żydzi mają prawo do osiedlania się w Danii.

1665 - Sabbataj Cwi ogłasza się mesjaszem.

1676-80 - tymczasowe wygnanie Żydów z Jemenu.

1677 - śmierć Barucha Spinozy.

1730 - społeczność żydowska w Nowym Jorku buduje pierwszą synagogę.

1755 - Jakub Frank ogłasza się następcą Sabbataj Cwi i mesjaszem.

1760 - śmierć Baal Szem Towa.

1764 - pierwsza alija chasydów. Do Ziemi Jisraela wyruszają Menachem Mendel z Przemyślan i Nahman z Horodenki wraz z uczniami. 13 lat później w ich ślady pójdzie Menachem Mendel z Witebska.

1769 - spór Mosesa Mendelssohna z Lavaterem.

1772 - pierwsze ekskomunikowanie chasydów. Gaon z Wilna jest bardzo przeciwny chasydyzmowi i spory pomiędzy chasydami a Gaonem i jego zwolennikami będą trwały latami.

1783 - Moses Mendelsson wydaje "Jerozolimę" i swój przekład Tory na niemiecki.

1786 - umiera Mendelsson.

1789 - Rewolucja Francuska.

1791 - Zgromadzenie Narodowe przyznaje Żydom pełne prawa obywatelskie.

1791 - w Rosji zostaje wydzielony teren, na którym wolno osiedlać się Żydom.

1797 - umiera Gaon z Wilna.

1802 - zostaje wyznaczony pierwszy Naczelny Rabin w Anglii (Solomon Hirschel).

1807 - francuski Sanhedryn.

1812 - Żydzi otrzymują prawa obywatelskie i polityczne w Prusach.

1818 - świątynia reformowana w Hamburgu.

1821 - masakra Żydów w Grecji w czasie powstania Greków przeciwko Turcji.

 

1836 - cenzura nałożona na żydowskie książki w Rosji.

 

1837 - trzęsienie ziemi w Safed.

1844 - polityka Rosji wobec Żydów miała na celu doprowadzenie ich do jak największej asymilacji. Jednym z kroków na tej drodze było zniesienie instytucji kahału.

c. 1850 - wielu Żydów przybywa do San Francisco.

1854 - Frankel otwiera seminarium teologiczne w Breslau (Wrocław).

1858 - Lionel Rothschild zasiada w angielskim parlamencie.

1871 - pogrom w Odessie.

1881-82 - pogromy w południowej Rosji po zamordowaniu cara Aleksandra II.

1882-84 - fala emigrantów wyrusza do Erec Jisrael.

1885 - pierwsza konferencja rabinów reformowanych w Pittsburgu.

1891 - wypędzenie Żydów z Moskwy.

1891 - oskarżenia o mordy rytualne na Korfu prowadzą do opuszczenia tej wyspy przez większość Żydów.

1894 - początek sprawy Dreyfusa, która zakończy się oczyszczeniem go z wszelkich zarzutów w 1906 i głęboko podzieli społeczeństwo francuskie.

1895 - Teodoer Herzl wydaje "Der Judenstaat".

1897 - Pierwszy Światowy Kongres Syjonistyczny.

1897-8 - narodziny Bundu.

1903 - pogrom w Kiszyniowie.

1912 - powstaje partia Agudat Jisrael.

1914 - wybuch I wojny światowej.

1916 - powstają młodzieżowe organizacje syjonistyczne, jedną z najważniejszych z nich stanie się Haszomer Hacair.

1917 - rewolucja w Rosji.

1917 - Deklaracja Balfoura.

1922 - oficjalnie ustanowiony brytyjski mandat w Palestynie.

1922 - Mordechaj Kaplan zakłada Towarzystwo dla Rozwoju Judaizmu w Nowym Jorku. Są to początki ruchu rekonstrukcjonistycznego.

1924 - umiera Franz Kafka.

1929 - umiera Franz Rosenzweig.

1930-40 - czystki stalinowskie.

1933 - Adolf Hitler zostaje kanclerzem Niemiec.

1934 - początki nielegalnej imigracji do Palestyny.

1938 - Kristallnacht.

1939 - wybuch II wojny światowej.

1941-5 - Szoa.

1945 - kapitulacja Niemiec.

1945 - powstanie Yeshiva University w Nowym Jorku.

1947 - ONZ głosuje za podziałem Palestyny. Państwa arabskie odrzucają to rozwiązanie.

1948 - ogłoszenie niepodległości państwa Izrael.

1952-53 - pod koniec życia Stalina nasilają się działania antyżydowskie w Związku Radzieckim. Proces lekarzy.

1961 - proces Eichmanna w Jerozolimie.

1965 - umiera Martin Buber.

1967 - Wojna Sześciodniowa.

1973 - wojna Jom Kipur.

1982 - wojna w Libanie.

1985-1991 - Operacje Mojżesz i Salomon, dzięki którym w Izraelu znalazła się niemal cała żydowska społeczność Etiopii.

1987 - początek pierwszej Intifady.

1995 - zabójstwo premiera Rabina.

2013 - sześćdziesiąta piąta rocznica powstania państwa Izrael.

 

 

 

 

 

 

 

ATTENTION !

About the visits to the grave of Akiva Eger please get in touch with Mrs. Estera by phone +48 726 100 199 Or via email gekafka@jewish.org.pl

Szabat - informacje

Zapraszamy na Szabat

10 sierpnia na godz. 19:00

niebieski.jpg

v.jpg

Warsztaty w Gminie

taniec.jpg

15-activity Jewish community of Poznan

15c.jpg

15-lat naszej Gminy

tora.jpg

Codzienna Miszna

rapoport.jpg

Albumy PICASA

NASZE ALBUMY KLIKNIJ

IRENA SENDLER-KONCERT

sendler.jpg
erec.jpg
wikipardes.jpg

Koszerne produkty

kosher.jpg

 

mhzp_logo_new3755.jpg
fdzz.jpg

nissenbaum.jpg
wirtualny.jpg
tskz.jpg

Shavei Polska

shavei.jpg
fzplogo.jpg

Chabad

chabad.jpg
torun.jpg

Copyright © 2008 by www.poznan.jewish.org.pl