
Do Stowarzyszenia 614-Przykazania napływają ciekawe pytania, warto je przytoczyć :
pytanie:
Katechizm katolicki i nie tylko on podaje, że pierwsze przykazanie zaczyna się od „Nie będziesz miał bogów cudzych przede mną”. A jaka jest myśl żydowska na temat pierwszego? Czy jest tzw. „wstęp” jak to mówi katechizm „Jam jest Pan Bóg twój…”, a później przykazania?
odpowiedź :
Jest inaczej.
Oto pierwsze dwa przykazania:
1. Istnienie Boga. Zaczyna się od wersetu 20:2 „Ja jestem Haszem, twój Bóg (…)” i kończy na wersecie następnym (20:3).
2. Zakaz bałwochwalstwa. Od wersetu 20:3 „Nie wolno ci mieć innych Bogów oprócz Mnie” do wersetu 20:6 włącznie.
Czy pierwsze przykazanie z Dekalogu jest rzeczywiście przykazaniem?
Na to pytanie nie istnieje jednoznaczna odpowiedź. Zdania są podzielone.
“Ja jestem Haszem, twój Bóg, który wywiódł cię z ziemi egipskiej, z domu niewoli” (Szemot 20:2) było traktowane jako przykazanie wiary w jedynego Boga (Majmonides).
Jednak Jicchak ben Jehuda Abrawanel (1437-1508) twierdził, że nie można uważać powyższego wersetu za przykazanie, ponieważ jeżeli wierzymy w Boga, czynimy to dlatego, że w Niego wierzymy, a nie dlatego, że jest to przykazane.
Dlaczego?
Bo jeżeli nie wierzymy w Boga, to od kogo pochodzi nakaz wiary w Jego istnienie?!
Ponadto Dziesięcioro Przykazań nie jest przecież wcale nazywane Aseret ha-Micwot ale Aseret ha-Dibrot (Dziesięć Oświadczeń) właśnie przede wszystkim dlatego, że otwierający je werset ma charakter stwierdzenia, na podstawie którego Bóg nakazuje oraz zakazuje i można je interpretować w taki sposób: Ponieważ wyprowadziłem was z ziemi egipskiej, mam prawo nakazywać wam szanowanie rodziców, przestrzeganie Szabatu, niemordowanie itd.
Jednak większość mędrców judaizmu dostrzega w Pierwszym Przykazaniu nakaz wiary w Boga i przychyla się do stanowiska Majmonidesa (Rambama).
…
Oto pełna lista Dziesięciu Boskich Oświadczeń (według najpowszechniej akceptowanego, tradycyjnego podziału):
Najpierw Dekrety ogłoszone przez Boga w pierwszej osobie.
1. Istnienie Boga. Zaczyna się od wersetu 20:2 „Ja jestem Haszem, twój Bóg (…)” i kończy na wersecie następnym (20:3).
2. Zakaz bałwochwalstwa. Od wersetu 20:3 „Nie wolno ci mieć innych Bogów oprócz Mnie” do wersetu 20:6 włącznie.
Następne Dekrety zostały przekazane – według niektórych interpretacji (np. Makot 24a) – zgromadzonemu przed górą Synaj ludowi już przez Moszego (Mojżesza), ponieważ ludzie byli przerażeni obecnością Boga.
Konsekwentnie więc, Bóg pojawia się tu już w trzeciej osobie l.p.
3. Zakaz przysięgania na próżno (dosłownie: niesienia Imienia Boga w złej sprawie). Wyłącznie werset 20:7.
4. Przestrzeganie Szabatu. Od wersetu 20;8 do wersetu 20:11
5. Szanowanie rodziców. Werset 20:12
6. Zakaz morderstwa. (nie błędne tłumaczenie: „nie zabijaj”, ale: „nie morduj”). Werset 20:13
7. Zakaz cudzołóstwa. Również werset 20:13
8. Zakaz kradzieży (porywania człowieka). Werset 20:13
9. Zakaz składania fałszywego świadectwa. Także 20:13
10. Zakaz pożądania cudzej własności. Werset 20:14
Dekrety te powtórzone są w Dewarim (rozdział 5). Różnice polegają na użyciu w drugiej wersji nieco innych słów. Na przykład, gdy w Szemot o Szabacie powiedziane jest „zachor”, czyli „pamiętaj”, to w Dewarim znajdujemy w tym miejscu „szamor” („przestrzegaj”).
Aseret hadibrot spisane były na dwóch tablicach, na każdej znajdowało się ich pięć. Na pierwszej – przykazania dotyczące relacji pomiędzy człowiekiem a Bogiem (bein adam leMakom) [przykazanie o szacunku dla rodziców obejmuje trzeciego partnera w stworzeniu człowieka – Boga], a na drugiej – dotyczące relacji pomiędzy człowiekiem a drugim człowiekiem (bein adam lechawero).
Jak wspomnieliśmy, istnieją poglądy, że werset 20:2 („Ja jestem Haszem, twój Bóg […]”) nie należy w ogóle do Aseret hadibrot, a pierwszym przykazaniem jest werset 20:3 („Nie wolno ci mieć innych bogów oprócz Mnie”), a następny werset – 20:4 („Nie wolno ci zrobić sobie figury, żadnego wyobrażenia tego, co jest w niebie na górze, ani tego, co jest na ziemi w dole, ani tego, co jest w wodzie poniżej lądu.”) – jest przykazaniem drugim. Takie opinie są jednak w zdecydowanej mniejszości.