28
października 2012 r./14 tiszri 5773 r. obchodziliśmy w Gminie
Żydowskiej w Poznaniu Radosne Święto – Erew Sukkot. Wigilię
Świąt, które w Izraelu trwają 7 dni, a w Diasporze 8 Każdego
roku Sukkot przypomina nam ważny fakt z naszej historii. Około 3250
lat temu, nasi przodkowie – niewolnicy hebrajscy, doznali
niezwykłego aktu Miłosierdzia HaShem. Zostali wyprowadzeni z Krainy
Micraim (Egiptu) i udali się w trwającą 40 lat drogę do Krainy
Kanaan. Drogi pełnej niebezpieczeństw, a zarazem cudownych
przejawów Obecności i Opieki B-żej.
Wędrówka
ta nie była tylko faktem przemieszczenia się grupy ludzi z jednego,
do drugiego miejsca. Stało się coś, co nigdy wcześniej, ani
później w historii świata nie miało miejsca. Tej małej,
pogardzanej społeczności niewolników objawił się B-g i podarował
jej Torę. Nasi Żydowscy przodkowie otrzymali jeszcze jeden
niezwykły Dar – Ziemię Obiecaną – Erec Jisrael. Zdarzenie to
zapisane jest w Księdze Bamidbar/Liczb 34, 1-15. Ten fakt zmienił
wszystko. Od tej chwili Hebrajczycy stali się Narodem Żydowskim,
Narodem niosącym Światło Tory.
Nasi
Przodkowie w drodze do Krainy Kanaan (dzisiejszy Izrael) mieszkali na
pustyni w szałasach. I właśnie mieszkanie w szałasach upamiętnia
dzisiejsze Święto. Nazwa Święta Sukkot oznacza po hebrajsku
szałasy – w liczbie pojedynczej szałas, to sukkah.
Także
my, w naszej Gminie Żydowskiej obchodziliśmy w dniu dzisiejszym
Wigilię Święta Sukkot.
Zgodnie
z mitzvą na podwórzu Gminy Żydowskiej zbudowano szałas – sukkę.
Po zapaleniu świec, zeszliśmy wszyscy na podwórze, by zgromadzić
się pod sukką. Odmówiono tam Błogosławieństwa związane ze
Świętem. Odmówiono też Błogosławieństwo nad winem, które
następnie wypiliśmy. Spożyliśmy też owoc winorośli. Po kolejnym
Błogosławieństwie każdy z nas zjadł kawałek chały.
Nie
zabrakło też potrząsania lulawem.
Polska
ma inne warunki klimatyczne niż Izrael. Dlatego też trudno byłoby
kontynuować Święto na pod sukką, na podwórzu.
Dalsza
część Uroczystości – spotkanie połączone z poczęstunkiem
odbyło się w budynku Gminy Zydowskiej.
Sukkot
jest Świętem mającym swoje uzasadnienie w Torze. W Księdze
Wajikra/Księdze Kapłańskiej czytamy: „I
rzekł Wiekuisty do Mojżesza, tak: „Oświadcz
synom Izraela i powiedz: od piętnastego dnia tegoż miesiąca
siódmego – święto szałasów – przez siedem dni Wiekuistemu.
Dnia pierwszego – zgromadzenie świąteczne; żadnej roboty
uciążliwej wykonywać nie będziecie. Przez siedem dni składać
będziecie ogniowe ofiary Wiekuistemu; dnia ósmego – zgromadzenie
świąteczne będzie u was, i złożycie ofiarę ogniową
Wiekuistemu, świętowanie to, żadnej roboty uciążliwej nie
wykonacie.” Księga Wajikra/Kapłańska 23, 33-36.
Tłumaczenie Izaak Cylkow.
Sposób
składania ofiar podczas Święta Sukkot opisuje Księga
Bamidbar/Liczb 29, 12-39.
Także
Księga Dewarim określa w jaki sposób powinniśmy obchodzić
Sukkot: „Święto szałasów obchodzić
będziesz przez siedem dni, gdy zbierzesz [plon] z gumna twego, i z
tłoczni twojej. I będziesz się weselił w święto twoje – ty,
syn twój, córka twoja, sługa twój i służebnica twoja, Lewita,
cudzoziemiec, sierota i wdowa, którzy są w bramach twoich. Siedem
dni świętuj Wiekuistemu, Bogu twojemu, na tym miejscu, które
wybierze Wiekuisty; gdyż błogosławić ci będzie Wiekuisty, Bóg
twój, we wszystkich plonach twoich, i w każdym dziele rąk twoich,
a będziesz zawsze wesół.” Księga Dewarim/Powtórzonego
Prawa 16, 13-15. Tłumaczenie Izaak Cylkow.
Cytat
z Księgi Dewarim wyraźnie wskazuje, że Sukkot stanowi nie tylko
przypomnienie faktu, że przed wiekami nasi przodkowie mieszkali w
szałasach na pustyni. Sukkot stanowi też Święto Dziękczynienia
za wszystkie Dary otrzymywane nieustannie od HaShem. Jest też prośbą
o dalsze B-że Błogosławieństwa. Warto też zwrócić uwagę na
uniwersalny charakter Święta, odnoszący się także do
cudzoziemca.
Żyjemy
w czasach, gdy od blisko 2000 lat nie istnieje Świątynia
Jerozolimska. Nie możemy np. składać ofiar ogniowych. W
istniejących warunkach obchodzimy Sukkot, tak, jak to jest możliwe.
Co
oznacza dla nas Sukkot? Co poprzez Święto chce powiedzieć nam
Wiekuisty? Jaki jest związek pomiędzy faktem, że nasi odlegli
przodkowie żyli w szałasach, a naszym życiem w zupełnie innej
rzeczywistości?
Otóż
związek taki istnieje. Podobnie, jak przed wielu wiekami nasi
przodkowie byli wędrowcami, tak i my w naszym życiu jesteśmy
nieustannie w drodze. A dla nas tak, jak było to za czasów
Moszego/Mojżesza celem wędrówki powinna być Jerozolima.
Powinniśmy rozbić nasze namioty wokół Świętego Miasta.
Oczywiście,
nie każdy z nas może udać się do Jerozolimy i tam zamieszkać.
Cóż, więc możemy zrobić? Każdy z nas ma obowiązek modlić się
o pokój i pomyślność dla Izraela. A jeżeli Izrael będzie
bezpieczny, to cały świat będzie lepszy. Otoczmy więc Jerozolimę
naszymi modlitwami, by chroniły Święte Miasto i jak Anioły,
strzegły jego bezpieczeństwa i pomyślności.
I
jeszcze jedna refleksja. Wędrówka do Ziemi Kanaan nie była
zwyczajna. Żydom w drodze towarzyszyła Arka Przymierza. Droga do
Ziemi Izraela, była zarazem Drogą do B-ga.
Nikt
nie wie, co stało się z Arką Przymierza. Od wieków nie ma Jej w
Jerozolimie. Mimo to, Jerozolima, cały czas jest Miastem Świętym,
miejscem szczególnej Obecności B-ga. Każdy z nas powinien całe
życie wędrować Drogą ku B-gu. A by nie pobłądzić w drodze mamy
cudowny drogowskaz – Torę. Niech nasze życie wypełnia Dobro.
Starajmy się unikać zła. Wtedy będzie, to nasza „teszuwa” i
zarazem „tikkum olam”.
Powyższe
refleksje, zgodnie z Księgą Bereshit/Rodzaju 12, 3 i Księgą
Dewarim/Powtórzonego Prawa 16, 14 odnoszą się nie tylko do nas,
lecz do wszystkich wyznawców etyki monoteistycznej. Nie można iść
do B-ga, jeżeli nie błogosławimy Jerozolimie i Izraelowi.
dr
Wojciech Meixner