Parsza Tecawe
(Szemot/WyjPcia 27:20 – 30:10)
Większość czytelników uważa za przesadne nagromadzenie szczegółów w tej parszy: precyzyjne wyliczenie rodzajów szat, jakie mogą nosić kapłani oraz kamieni szlachetnych, które miały się znaleźć na napierśniku najwyższego kapłana. Dlaczego w Torze znajdują się takie dziwaczne szczegóły?
Rabin Saul Berman zasugerował, że dokładność zawartych w Torze przepisów miała służyć jako zabezpieczenie przed zepsuciem. Gdyby szczegóły szat kapłana nie były opisane tak dokładnie w publicznie znanym tekście, kapłani w kolejnych pokoleniach mogliby żądać, Żydzi odziewali ich jeszcze wspanialej, jeszcze bardziej bogato. Dzięki zawarciu dokładnych instrukcji w Torze, lud wiedział dokładnie, jakie ma obowiązki wobec swoich kapłanów.
Joseph Telushkin
tłum. BK
Haftara Tecawe
(Jechezkel/Ezekiel 43:10-27)
Prorok Ezekiel zapowiedział zniszczenie Świątyni i powrót ludu żydowskiego do swojej ziemi. Odmalował również odbudowę Świątyni, której piękno i świętość będą wspanialsze niż kiedykolwiek wcześniej.
Dlaczego nadzieja na Świątynię dominuje w wyobraźni żydowskiej? Dlaczego Żydzi modlą się o jej odbudowę dzień w dzień przez setki lat? Dlaczego, nawet teraz, ludzie studiują architekturę budynku i prawa dotyczące składania ofiar?
Świątynia jest mikrokosmosem świata, który buduje judaizm. Ten budynek był poświęcony życiu. Wewnątrz nie można było walczyć. Śmierć, zwłoki, a nawet osoba, która dotykała zmarłego, nie miały wstępu do środka (Bamidbar/Liczb 19). Żaden głód ani nędza nie mogły dotknąć tego budynku. Bogatsi byli zobowiązani do tego, by zapraszać wdowy, sieroty, przybyszów i lewitów na swoje święta i celebracje (Dewarim/Powtórzonego Prawa 16:14ff).
Świątynia była miejscem moralnej czystości. Każdy, kto wchodził do środka, był pytany: „Kto powinien wstąpić na świętą górę Pana? Kto powinien być dopuszczony na święty obszar przed oblicze Boga?” (Psalm 24:3). Wchodzący powinien odpowiedzieć: „Ten, który ma czyste ręce i czyste serce, który nie przysięgał fałszywie ani nie dawał fałszywego świadectwa” (ibid.). Przed udzieleniem odpowiedzi osoba powinna naprawić wszystko, co stoi w sprzeczności z tymi słowami lub stanąć na wprost oczyszczającego ognia boskiej sprawiedliwości – aby móc znaleźć się na najświętszym miejscu na ziemi, w obecności Boga.
Oczywiście, Żydzi nie zawsze dorastali do tych oczekiwań. A Świątynia wciąż przypominała o modelu lepszego świata, o miejscu, w którym każdy staje się lepszy i wznosi się coraz wyżej dzięki obecności Boga. Niezależnie od tego, jak dalece zaszła w „kompromisach” etycznych osoba w dotychczasowym życiu, powinna powrócić do Świątyni po moralną odmowę, aby ujrzeć świat, jakim powinien i może być – świat sprawiedliwości i pokoju. Lata i wieki opresji i prześladowań spadły na Żydów, lecz sen o odrodzeniu i zbudowaniu wspólnoty na nowo nie zniknął.
Tak długo, jak ludzi potrafią marzyć o lepszym świecie, nie pogodzą się z niesprawiedliwością w świecie istniejącym. Tak długo, jak ludzie potrafią sobie wyobrazić wyzwolenie od kłamstw i małostkowości, będą starali się dotrzeć do swej lepszej cząstki. Świątynia jest teraz i w przyszłości tym miejscem, gdzie każda osoba, wszyscy ludzie i cały świat mogą się odrodzić.
Irving Greenberg
tłum. DM