Gmina Wyznaniowa Żydowska w Poznaniu

Kehilat Poznań קהילת פוזנן

POZNAŃ, UL. STAWNA 10 ג׳ בכסלו תשפ״ז 13 listopada 2026

Czy słuszną rzeczą jest wiara w istnienie B-ga?

Spotkanie w szkole nr 6 im Janusza Korczaka z dnia 21 stycznia 2009 r.

Baruch Szajnerman jest zapraszany na spotkania do szkoły od kilku lat.

„Jak wspomniałem na początku samym istnieją dwa światopoglądy – światopogląd materialistyczny i światopogląd idealistyczny. Światopogląd materialistyczny przyjmuje wiarę jedynie w rzeczy i zjawiska sprawdzalne i namacalne – takie, które da się potwierdzić drogą badań i doświadczeń, odrzuca natomiast wiarę w istnienie rzeczy i zjawisk, których nie sposób ani zbadać ani poznać metodami naukowymi. Odrzuca więc wiarę w istnienie duszy i Boga.

W życiu możecie zetknąć się z ludźmi wyznającymi ten światopogląd – ale nie dajcie się zwieść ich argumentacji. Bo człowiek powinien z pokorą odnosić się do zagadnienia każdego i pamiętać, że to co dziś wydaje się nieprawdą jutro może okazać się prawdą – jak też może być i odwrotnie również.

Materialiści ufnie wierzą w moc rozumu ludzkiego i zapominają, że rozum ludzki gromadzi wiedzę wszelką z doznań zmysłowych i doświadczeń narządów naszych. Potem tak zgromadzony materiał wiedzy i doświadczeń podlega w mózgu naszym analizom, z których wynikają wnioski końcowe, przyjmowane przez materialistów za pewniki ostateczne.

Errare humanum est – powiadali Rzymianie starożytni – czyli mylenie się jest rzeczą ludzką. To oczywiste bo z doświadczenia swojego wiecie, że człowiek myli się czasem nawet wtedy, kiedy bywa najbardziej pewien swego. A jeszcze na dodatek rozum nasz, będąc w rzeczywistości przecież narządem naszym, takim samym jak nasze ręce i nogi, oczy, uszy czy żołądek – w możliwościach swoich jak pozostałe narządy jest ograniczony i może jedynie tyle pojąć ile pozwala mu na to jego czysta budowa anatomiczna. Rękami nie podniesiemy góry żadnej, choćby i była niewielka. Nogami nie uda nam się pokonać tysiąca kilometrów dziennie. I stwierdzić musimy pokornie, że nie pojmiemy nigdy wszystkich tajemnic wszechświata.

Popatrzcie na psa czy kota. Żyją obok nas i stykają się dnia każdego z najnowocześniejszymi wynalazkami dzisiejszymi; ale czy pies i kot – choćby były najsprytniejsze, najmądrzejsze zdołają poznać i zgłębić budowę najprostszego urządzenia elektronicznego – na przykład budowę prostego głośnika? A nie zaprzeczy nikt że posiadają one tak jak człowiek mózg, podobnie nawet zbudowany.

Lecz możliwości ich mózgów są ograniczone i nie pozwalają im na zrozumienie i pojęcie tego samego zakresu wiedzy, jaki jest możliwy do pojęcia przez mózg ludzki.

Każda rzecz stworzona przez Stwórcę jest ograniczona i skończona, jest niedoskonała i ułomna w porównaniu z doskonałością i bezmiarem istoty Boga. Zmysły nasze nie rejestrują wszystkich sygnałów dochodzących do nas z bezmiaru wszechświata. Do wielkiej tajemnicy Boga podchodzić powinniśmy z pokorą wielką. Bo chociaż człowiek w oparciu o całą wiedzę znaną ludzkości powiedzieć może, że wiemy co wiemy i jak wiele wiemy – to przecież nie możemy powiedzieć, że wiemy czego nie wiemy i jak wiele pozostaje dla nas nieznane. Bo poza rzeczywistością możliwą do ogarnięcia umysłem ludzkim istnieć może bezmiar zaświatów, w wymiarach niepojętych, w postaciach nie do ujrzenia przez oczy nasze, których ani zmysły nasze nie doświadczą, ani umysł nasz nie ogarnie.

Rozum ludzki, podobnie jak rozumy czy mózgi innych zwierząt jest ograniczony i daleki od doskonałości.

I błędem wielkim jest zawierzać mu we wszystkim. Dlatego my, idealiści w oparci o dusze nasze wiemy i jesteśmy nawet pewni, że Bóg istnieje, chociaż pozostanie dla nas niepoznawalny do końca.

Cdn. Baruch Szajnerman