Abraham (hebr. Abraham אברהם, akad.
A-bi-ra-mu arab. Ibrahim ابرَاهِيم „kochający
ojca”) – pierwotnie zwany Abramem, pierwszy z hebrajskich patriarchów.
APowołanie
Abram razem z ojcem Terachem, żoną Saraj i bratankiem Lotem mieszkał początkowo w Ur
chaldejskim. Później zamieszkiwał w krainie Charan, w celu
dotarcia do Kanaanu.
Stary Testament nie podaje przyczyny opuszczenia Ur. Przyczyną mogła być
niespokojna sytuacja po upadku III dynastii z Ur wywołana konfliktami
pomiędzy autochtonami i amoryckimi imigrantami. Deuterokanoniczna Księga Judyty
podaje powody religijne: odmowę kultu lokalnych bóstw, podobną wersję podaje apokryficzna
Księga Jubileuszów[1].
Dopiero w dalszej kolejności Biblia stwierdza, że wyjście z Ur było wolą Boga Jahwe. Droga do Charanu
mogła prowadzić wzdłuż Tygrysu przez Lagasz i Aszur
lub wzdłuż Eufratu
przez Babilon
i Mari.
Obecnie bardziej prawdopodobna wydaje się ta druga trasa. W Charanie właśnie
Abramowi objawił się Bóg
i rzekł: Wyjdź z twojej ziemi rodzinnej i z domu twego ojca do kraju, który ci
ukażę. Obiecał Abramowi uczynić z niego wielki naród
i rozsławić jego imię na świat. Abram posłuchał swojego Pana i udał się w drogę wraz z
bratankiem i żoną, mimo swoich siedemdziesięciu pięciu lat. Gdy dotarł do dębu
More koło miejscowości Sychem, Bóg ukazał się mu ponownie: Twojemu potomstwu daję właśnie tę
ziemię. Następnie kolejno wędrował Abram w stronę Negewu
i Egiptu,
aż wrócił ponownie do Kanaanu wraz ze swoim bratankiem Lotem. Gdy oboje osiedli w Betelu, wynikła sprzeczka
pomiędzy pasterzami trzód Abrama i pasterzami trzód Lota. Kraj nie mógł
utrzymać ich obu, ze względu na zbyt liczne trzody owiec i wołów, które
posiadali. Wtedy Abram rzekł do Lota: „Niechaj nie będzie sporu między
nami, między pasterzami moimi a pasterzami twoimi, bo przecież jesteśmy krewni.
Wszak cały ten kraj stoi przed tobą otworem. Odłącz się ode mnie! Jeżeli pójdziesz
w lewo, ja pójdę w prawo, a jeżeli ty pójdziesz w prawo, ja – w lewo” (Rdz
13,5-17). Lot wybrał sobie całą dolinę Jordanu i wyruszył ku wschodowi, I tak
rozłączyli się obaj. Po odejściu Lota Abram dostał od swojego Pana ziemie izraelskie i
miał za zadanie obejść je „wzdłuż i wszerz”.
Po tych wydarzeniach Bóg obiecał Abramowi
potomka, ale wyjaśnił mu również, że jego spadkobiercy będą w obcym kraju
niewolnikami przez przeszło czterysta lat. Wtedy to Pan zawarł przymierze z
Abramem, mówiąc: Potomstwu twemu daję ten kraj, od Rzeki Egipskiej aż do rzeki wielkiej,
rzeki Eufrat.
Otrzymanie imienia
Gdy Abram miał 99 lat, ponownie objawił mu się Jahwe i
obiecał niezmiernie liczne potomstwo. Pan nadał mu imię Abraham, gdyż zamierzał
uczynić go ojcem narodów. Abram, a odtąd już Abraham, miał zapoczątkować
dynastię królewską. Swoją żonę Saraj miał zacząć też inaczej nazywać. Jej nowym imieniem
miało zostać Sara.
Abrahamowi za rok miał urodzić się syn, chociaż jego żona w to nie wierzyła.
Jednak Pan ukazał jej łaskawość i uczynił to, co zapowiedział. Sara urodziła syna
dokładnie w tym czasie, jaki został wyznaczony. Abraham dał synowi imię Izaak.
Próba wiary
Po tych wydarzeniach Bóg-Elohim (jednak
wg tłumaczenia Sartre’a anioł, hebrajskie והאלהים, w Torze: veha’elohim, w
Koranie: sen) spowodował próbę (wg innych interpretacji prowokowanie, kuszenie)
Abrahama. Kazał mu na jednym z pagórków złożyć w ofierze swojego syna. Abraham
nazajutrz podjął decyzję. Narąbał drzewa do spalenia ofiary i wyruszył w drogę.
Na górze zbudował ołtarz, związał syna i sięgnął ręką po nóż.
Ale wtedy ukazał się Anioł Pański
(dosłowne tłumaczenie Anioł Jahwe) i powiedział: Nie podnoś ręki na chłopca i nie czyń mu
nic złego! Teraz poznałem, że boisz się Boga, bo nie odmówiłeś Mi nawet twego
jedynego syna. Po chwili Abraham spostrzegł niedaleko barana i złożył go w
ofierze zamiast syna. Następnie Anioł Pański
przemówił ponownie i pobłogosławił Abrahama za jego oddanie. Abraham wrócił
więc do swych sług i wyruszył w kolejną drogę, tym razem do Beer-Szeby. Abraham
dożył 175 lat.
Według Biblii synem, który miał zostać ofiarowany, był
Izaak. Według Koranu – Izmael.
Dziedzictwo Abrahama
Po śmierci, w wieku 175 lat, Abraham został pochowany przez
Izaaka i Izmaela obok żony Sary w Hebronie. Wg Biblii starszy syn Abrahama Izmael urodzony
przez niewolnicę Hagar jest przodkiem plemion arabskich.
Izaak
spłodzony w wieku stu lat i urodzony przez uznawaną dotychczas za bezpłodną
żonę Sarę – Izraelitów
i Edomitów.
Po śmierci Sary Abraham poślubił Keturę, która urodziła mu sześciu synów – Zimrana, Jokszana,
Medana, Midiana, Jiszbaka, Szuacha. Abraham wysłał tych synów, by
zajęli krainę Trogloditis i część Arabia Felix nad Morzem Czerwonym. Istnieje
także legenda, że jeden z wnuków Abrahama, syn Madana, napadł zbrojnie na Libię
i ją podbił. Jego potomkowie, którzy się tam osiedlili, nazwali ją Afryką od
imienia zdobywcy (J.Flawiusz DDIXV239). Stąd też Abraham nazywany jest ojcem
narodów, które wyznają trzy wielkie religie monoteistyczne: judaizm,
chrześcijaństwo i islam, tzw. religie abrahamowe.
żródło: Wikipedia