pytanie:
Gdzie w klasycznych tekstach judaizmu można znaleźć dosłowne stwierdzenie, że nie-Żydzi mają udział w „świecie, który ma nadejść”?
odpowiedź :
Stwierdzenie to znajduje się w Talmudzie Babilońskim, w traktacie Sanhedryn (105a) i brzmi:
“Sprawiedliwi wszystkich narodów mają udział w świecie, który ma nadejść (olam haba)”
Zostaje to powtórzone innymi słowami również w Tosefta Sanhedryn 13, w
Hilchot Teszuwa 3:5, w Hilchot Melachim 8:11, w Jalkut Szimoni 429.
Człowiek przestrzegający podstawowych zasad moralnych jest uznawany
jest za mądrego, ale aby mógł być uznanym za sprawiedliwego w oczach
judaizmu, jego moralne postępowanie musi wynikać z wiary w Boga jako
źródła zasad moralnych, a nie jedynie z intelektu.
W traktacie
talmudycznym poświęconym przede wszystkim zagadnieniom etyki – Pirke
Awot (Pirkej Awos) (Sentencje Ojców; Etyka Ojców) czytamy:
„Każdy, kto ma te trzy cechy, jakby był uczniem Awrahama, naszego
Praojca (…). Dobre oko [to sformułowanie oznacza umiejętność
życzliwego, przyjaznego, wyrozumiałego i mądrego patrzenia na ludzi i
świat], skromność, łagodność – [to] uczniowie Awrahama, naszego Praojca.
(…) Uczniowie Awrahama, naszego Praojca, spożywają [owoce swoich
uczynków] na tym świecie, a dziedziczą nagrodę w Przyszłym Świecie (…)
(5:22)
Tiferet Jisrael („Chwała Izraela”) Maharala z Pragi tak wyjaśnia powyższe wersety:
„Nawet człowiek nie będący Żydem może być uczniem Awrahama, który
głosił całej ludzkości jedyność Boga, Boże Objawienie i istotę
właściwego postępowania”.
Pozostaje to w zgodzie z Torą (Bereszit/Ks. Rodzaju 17:5), gdzie Bóg oświadcza Awrahamowi:
„(…) twoje imię będzie Awraham, bo uczynię cię ojcem mnóstwa narodów”.
„Mnóstwa narodów”, a nie wyłącznie Żydów.
Dlatego Maharal kontynuuje swoją myśl w Tiferet Jisrael:
„Miszna nie mówi „uczniem Moszego”, ponieważ aby być jego uczniem,
należy przestrzegac całej Tory i wypełniać wszystkie jej przykazania”.
„Przestrzegać całej Tory”, czyli – mówiąc inaczej – być religijnym
Żydem.
Natomiast aby być „uczniem Awrahama”, należy przestrzegać
nie 613 przykazań Tory, ale praw etycznych ustalonych dla całej
ludzkości.
P.Jędrzejewski